Metamorfose: een filosofie van de muziek - Campenhout, Herman Van (Leende Damon, 1999)
Dit essay, een goed gefundeerde wijsgerige reflectie over (de zin van de) muziek, bestaat grotendeels uit een kritische dialoog met de marxistische hegeliaan Th. Adorno, die de autonome (d.i. van haar sociale en religieuze functies geëmancipeerde) muziek wenst te begrijpen als resultaat van een transsubjectief dialectisch gebeuren. Voor Van Campenhout is muziek ervaren (als uitvoerder of als luisteraar) essentieel een hoogst persoonlijke beleveniswaarde, die evenwel weinig of niets te maken heeft met nabootsing (= het aloude mimesisbegrip), noch met veruitwendiging van gevoelens (= de emotionele expressietheorie). Muziek beluisteren is dus niet (enkel) een receptief of een cognitief proces, maar veronderstelt een eigen creatieve medebetrokkenheid. Meer dan nabootsing of expressie is muziek voor de auteur een echte metamorfose (niet als loutere vormverandering begrepen, maar wezenlijk in de zin van transsubstantiatie of identiteitswijziging), hetgeen een zeer 'creatieve omgang met de zin-genese van de geluidswereld' veronderstelt. Bij het esthetisch discours over muziek wil de auteur, vanuit een huidig postmodern standpunt, de 'zintuiglijk-somatische grond van de muzikale ervaring in eer herstellen'. De lezer van deze recensie mag zich niet laten afschrikken door deze korte inhoudsweergave, die uiteraard de specifieke terminologie van de auteur moet respecteren. Zijn betoog -- een 'deconstructie' van de geldende westerse muziekesthetica -- is, ondanks het onvermijdelijke gebruik van filosofisch jargon, verrassend helder en coherent, ook al leidt het hele betoog tot 'geen besluit'. Of toch tot geen ander besluit dan: luister nog maar eens naar de muziek van J.S. Bach. Een waardevol boek, allicht minder voor de modale muziekliefhebber, maar wel voor gevorderden, die een beetje thuis zijn in de muziek én in de filosofie.[Paul Huys]