Naar een nieuwe hoogte voor de historische lift als erfgoedEen stevigere basis door (bedrijfs)historisch onderzoek naar Liften Daelemans en Ascenseurs Thiery - Sermeus, Orane; Bertels, Inge, 1976- (Antwerpen, 2020)
Sinds de vroegste vermelding van het bestaan van liftsystemen, bewees de technologie zijn waarde binnen de bouwcultuur en werd de huidige erfgoedwaarde van de lift gevoed. Waar man- en paardenkracht op hun grenzen botsten, bood de lift een toegang naar nieuwe architecturale hoogtes en mogelijkheden. Diverse experimenten en verbeteringen leidden uiteindelijk naar de uitvinding van de passagierslift door Otis Tufts en het veiligheidssysteem van Elisha Otis. Langzaam maar zeker ontplooide zich zowel in de Verenigde Staten als op het Europese vasteland een ware industrie: de liftindustrie. Vandaag prijken nog steeds namen van historische bedrijven op hedendaagse modellen. De bedrijven Otis, Schindler, Kone en ThyssenKrupp weerklinken bij menig liftgebruiker bekend in de oren. Dat ook Belgie over een gerenommeerde liftindustrie beschikte, is een gegeven dat verdween bij de internationale overname van belangrijke bedrijven op het grondgebied als Jaspar, Daelemans en Thiery.^
Terwijl het bedrijf van Joseph Jaspar reeds in 1842 het levenslicht zag, richtten Frans Daelemans en Etienne Thiery ieder hun eerste zaak op in 1905. Beide bedrijven bepaalden de liftindustrie in Antwerpen en leverden een grote bijdrage aan de stedelijke omgeving van de havenstad. Onder leiding van familieleden bleven de liftfirmas bedrijvig tot hun sluiting in 1980 en 2001 waarmee zowel Liften Daelemans als Ascenseurs Thiery een groot oeuvre aan liften nalieten. Net als een kunstwerk signeerden de liftconstructeurs met ambachtstrots hun product. Toch wordt de kunstenaars vandaag weinig eer toebedeeld. De inventarisatie-actie van Monumentenzorg Antwerpen in 2012 lokaliseerde 19 bewaarde personenliften van het merk Daelemans en 27 van het merk Thiery terwijl verdere kennis over de liftbedrijven onaangeraakt blijft.^
De hypothese dat het bewaarde oeuvre van beide fabrikanten hoger ligt en dat de bedrijfsgeschiedenis de moeite waard is te onderzoeken, vormde een grondige beweegreden voor het onderzoek. Het vermoeden lijkt juist, want tot vandaag blijven bewaarde liften van het merk Daelemans en Thiery opduiken. Samen met een algemeen historisch onderzoek vormt het bedrijfshistorisch onderzoek een nieuwe basis waar het moeilijke erfgoedobject kan op steunen bij de erkenning van de erfgoedwaarden en de ontsluiting.
Master in de erfgoedstudies